ΤΟΞΟΤΙΚΗ ΜΟΝΟΗΜΕΡΗ ΕΞΟΡΜΗΣΗ ΣΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ
Μετά από μια αναπάντεχη πρόσκληση της τελευταίας στιγμής βρέθηκα το Σάββατο 9 Μαΐου τα χαράματα να οδεύω με το αυτοκίνητό μου βόρεια, προς ένα προάστιο της Σόφιας, όπου λαμβάνουν χώρα αθλητικές δραστηριότητες και έχει τις εγκαταστάσεις του ο αθλητικός σύλλογος Българска Школа за Възмъжаване, δηλαδή στα ελληνικά «Βουλγαρική Σχολή Ανδρώσεως» ή «Βουλγαρική Σχολή Ανδρικής Διαπαιδαγώγησης / Ωρίμανσης».
Η λέξη «Възмъжаване» κυριολεκτικά σημαίνει «γίνομαι άντρας», «ανδρώνομαι», αλλά στη βουλγαρική εδώ χρησιμοποιείται περισσότερο με την έννοια της διαμόρφωσης ανδρικού χαρακτήρα, πειθαρχίας και ψυχικής/σωματικής σκλήρυνσης. Δεν αποδίδεται καλά με ένα μόνο ελληνικό ισοδύναμο.
Ο γράφων βρέθηκε στον χώρο της ομάδας μετά από πρόσκληση του δασκάλου εφιπποτοξοτικής διεθνούς κύρους και αναγνώρισης Ντιμιτάρ Τρουκάνοβ, με τον οποίο είχα τη χαρά να προπονηθώ και να διδαχθώ κατά το παρελθόν, ο οποίος και είναι συνεργαζόμενος με την εν λόγω σχολή. Ζήτησα από τον ιδρυτή της σχολής, Στάνισλαβ, τον οποίο είχε τύχει να γνωρίσω σε παλαιότερή μου επίσκεψη στις εγκαταστάσεις του δασκάλου Τρουκάνοβ, να μου δώσει μια σύντομη περιγραφή του χαρακτήρα της και του σκοπού της, μιας και η προπονητική ημερίδα πραγματοποιήθηκε χάρη σε αυτόν. Μεταφέρω αυτούσια τα λόγια του όπως μου τα μεταβίβασε:
" Η δική μου σχολή βασίζεται σε τρεις κύριους πυλώνες: προπονήσεις με το βάρος του σώματος, δεξιότητες στη χρήση των χεριών και εργαλείων ή σύνεργων, καθώς και επαφή με τη γη και τις χειροτεχνικές τέχνες/τα επαγγέλματα — μέσα σε αυτά και οι τέχνες, όπως είναι και η τοξοβολία.
Ιδρύθηκε το 2025, με βασική ιδέα να δουλεύουμε για την αποκατάσταση και την καλλιέργεια ανδρικών αρετών και δεξιοτήτων. Δύναμη, επιδεξιότητα, ηθική και ο λόγος του άντρα να είναι νόμος. Όπως κι εσύ — είπες ότι θα έρθεις και ήρθες.
Στις μέρες μας ο άντρας δέχεται μεγάλη πίεση, και ο άντρας δεν είναι όπως η γυναίκα να λυγίζει· εμείς αντέχουμε, αντέχουμε, μέχρι που σπάμε. Όταν συναντιόμαστε, όπως σήμερα στην προπόνηση, είτε με τα τόξα είτε στις μπάρες, πέρα από το ότι δυναμώνουμε, γινόμαστε και πιο άντρες μέσα σε ανδρική συντροφιά, μέσα από το παράδειγμα. Ταυτόχρονα ξεχνάμε τον έξω κόσμο, ξεσπάμε, αποσυμπιεζόμαστε και θεραπεύουμε σώμα και ψυχή.
Με δυο λόγια, αυτό είναι. Να υπάρχει χώρος για αληθινές, ζωντανές συναντήσεις — κάτι που γίνεται όλο και πιο σπάνιο και αυτό μας φτωχαίνει. Οι δεσμοί μεταξύ των ανθρώπων διαλύονται, οι άνθρωποι γίνονται διστακτικοί στη ζωή και καταλήγουν να ζουν μέσα σε μια εικονική πραγματικότητα. "
Η προπόνηση ξεκίνησε αφότου μαζευτήκαμε όλοι οι ενδιαφερόμενοι με τα τοξοτικά μας σύνεργα, σε ένα πανέμορφο και καταπράσινο προάστιο της Σόφιας, με τον δροσερό καιρό να μας κάνει μια βροχή και σε λίγο αυτό να εναλλάσσεται με λιακάδα. Αν και η πρόσκληση ήταν ανοιχτή για τον καθένα, εν τούτοις υπήρχαν και οι απαραίτητες δικλείδες ασφαλείας ώστε να προσέλθουν μόνο άτομα που συνειδητά ενδιαφέρονται για την αρχαία αυτή πολεμική τέχνη και όχι οποιοσδήποτε που από απλή περιέργεια, αντί να πάει "να πιεί έναν καφέ σαββατιάτικα, είδε φως και μπήκε". Και αυτό ήταν πολύ λογικό για δύο βασικούς λόγους: πρώτον επειδή ο δάσκαλος Ντιμιτάρ, από όσο τον γνωρίζω, προτιμά πάντα να δουλεύει εκπαιδευτικά με ελάχιστους και, ει δυνατόν, με έναν μαθητή τη φορά, ώστε όπως μου έχει πει και κατά το παρελθόν, να μπορεί να επικεντρώνεται πάνω του και να διορθώνει κάθε λεπτομέρεια στην τεχνική του, ως και το παραμικρό. Ο δεύτερος λόγος είναι διότι η τοξοβολία, ακόμη κι αν δεν συνδυάζεται με ιππασία, είναι μια πάρα πολύ απαιτητική τέχνη που απαιτεί συγκέντρωση, πειθαρχία, καλή προθέρμανση και άριστο συντονισμό τόσο του δασκάλου με τον μαθητή, όσο και του κάθε επιμέρους ατόμου με το σώμα του και τον νου, της κίνησης με την αναπνοή, των άκρων με τη σκέψη και, πάνω απ’ όλα, απαιτεί ψυχή.
Ξεκινήσαμε μετά από έναν πρωινό καφέ και σύντομη γνωριμία με τους λοιπούς συνασκουμένους στις 10:30 το πρωί. Ο δάσκαλος Ντιμιτάρ έβγαλε μια σύντομη ομιλία γύρω από την τοξοτική παράδοση της Βουλγαρίας και των λοιπών αρχαίων λαών της περιοχής, κάνοντας μια ευχάριστη ιστορική αναδρομή.
Εν συνεχεία περάσαμε στην προπόνηση με προθέρμανση, η οποία περιείχε ασκήσεις με το σώμα από πάνω έως κάτω ώστε να ζεσταθεί κατάλληλα και να αποφευχθεί κάθε πιθανός τραυματισμός, ενώ συνεχίσαμε με λάστιχα και βέργες ώστε να ξεμουδιάσουν κατάλληλα τα άκρα και ο κορμός.
Στη συνέχεια στον εσωτερικό χώρο, μια ιδιόμορφη θολωτή σκηνή που διαθέτει η Σχολή εκεί, όπου είχαν στηθεί εντός της οι στόχοι, ώστε οι σύντομες βροχοπτώσεις και οι εναλλαγές του ανοιξιάτικου καιρού να μην μας αποσπάσουν από την προπόνηση. Πριν όμως πάρουμε τα τόξα και τα βέλη μας, ο δάσκαλος συνέχισε να μας εκπαιδεύει πάνω στην ορθή στάση του σώματος σε συνδυασμό με τη σωστή αντίληψη περί του στόχου και της ορατότητάς του.
Καθ’ όλη τη διάρκεια και της αρχικής μικρής διάλεξης αλλά και όλης της προπόνησης που ακολούθησε, εννοείται ότι ο δάσκαλος δεχόταν πολλές ερωτήσεις από τους παριστάμενους και διευκρινίσεις, ενώ και ο ίδιος έκανε υποδείξεις. Όλοι μας ωφεληθήκαμε πάρα πολύ, πέραν από την προσωπική μας εμπειρία και τη διόρθωση των λαθών μας εκ μέρους του δασκάλου, και από τους συνασκουμένους μας, παρατηρώντας τη δική τους προσπάθεια αλλά και την επισήμανση των δικών τους λαθών από τον δάσκαλο.
Στη συνέχεια σειρά είχε η καθαυτό τοξοβολία. Αυτή έλαβε χώρα σε τρία βασικά επίπεδα: άνευ στόχου, ελεύθερα, με στόχο έναν κύλινδρο από αφρολέξ σε δεύτερο επίπεδο, αλλά και με τον κύλινδρο, δηλαδή τον στόχο, κρυφό, σε τρίτο επίπεδο, καλυπτόμενο πίσω από ένα ορθογώνιο λεπτό κομμάτι αφρολέξ, ώστε ο ασκούμενος να τον εντοπίσει και να τον στοχεύσει ενστικτωδώς. Καθ’ όλη τη διάρκεια της προπόνησης ο Τρουκάνοβ παρατηρούσε και έκανε υποδείξεις σε όλους μας πέραν της καθαυτό τεχνικής τόξευσης και σε ζητήματα που έχουν να κάνουν με την αναπνοή, την ψυχολογία των συμμετεχόντων και τη διάθεση.
Τέλος, πάλι στον καλά διαμορφωμένο εξωτερικό χώρο υπό τη φροντίδα του Στάνισλαβ, η προπόνηση έκλεισε πάλι με ειδικές ασκήσεις και διατάσεις όπως στην αρχή, με στόχο την ομαλή λειτουργία των μυών και την αποφυγή μεταπροπονητικών τραυμάτων μετά από τη σκληρή προπόνηση.
Είχε φτάσει 16:30 το απόγευμα όταν η ημερίδα έλαβε τέλος. Κουρασμένοι αλλά γεμάτοι εσωτερικά καθίσαμε στην ανοιξιάτικη απογευματινή φύση ανταλλάσσοντας απόψεις και παρατηρήσεις επί της προπονητικής μας εμπειρίας. Απολαμβάνονταν όλοι μας από ένα πούρο που ευγενώς μας προσφέρθηκε από συνασκούμενο, τον Κάμεν. Είχε όμως έρθει η ώρα να επιστρέψω στο αυτοκίνητό μου και να πάρω τον δρόμο της επιστροφής. Πάνω στον θερμό αποχαιρετισμό με κάθε έναν από την ομήγυρη, με περίμενε μια ακόμα συγκινητική έκπληξη: ο Μίλεν, ένας λαμπρός νεαρός από τους συνασκουμένους, με κάποια ελληνική καταγωγή, που ήδη μου είχε δηλώσει ότι ήξερε ελάχιστα ελληνικά, μου απηύθυνε τον λόγο σε άπταιστα ελληνικά λέγοντάς μου: "Εις το επανιδείν φίλε μου!"
Μετά από όλη αυτή την υπέροχη και μοναδική ημέρα και γεμάτος ψυχική γαλήνη πήρα τον δρόμο της επιστροφής...
K. Α.
"ΕΛΛΗΝΕΣ ΚΕΝΤΑΥΡΟΙ"
